مقدمه: تفاوت کلاه ایمنی ساده و کلاه مخصوص کار در ارتفاع (هارنس دار)
از مهمترین نکات مهم انتخاب کلاه کار در ارتفاع فهم تفاوت دو نوع کلاه ایمنی معمولی و کلاه های مخصوص کار در ارتفاع می باشد. استاندارد EN 397 مخصوص کلاه های ایمنی استاندارد صنعتی است و معمولا جهت محافظت در مقابل سقوط اجسام و ضربات از بالا استفاده می گردند. این کلاه ها بند چانه ای دارند که تحت فشار 25-15 کیلوگرم باز شده و از خفگی در حین گیر کردن در ماشین آلات یا سازه ها جلوگیری می کنند. ولی کلاه ایمنی کار در ارتفاع به علت دارا بودن بند چانه بسیار مستحکم و تجهیزات اتصال به کمربند ایمنی و هارنس، هم از فرد در برابر سقوط اجسام محافظت می کند و هم از سر او در حین سقوط.
اهمیت استاندارد EN 397 و تفاوت آن با استاندارد کوهنوردی EN 12492
درک اختلاف دو استاندارد موجود برای کلاه EN 397 (کاربرد در محیط های صنعتی) و EN 12492 (کاربرد در فعالیت های کوهنوردی) از دیگر نکات مهم انتخاب کلاه کار در ارتفاع هستند. کلاه های ایمنی کوهنوردی دارای بند چانه مستحکمی هستند که توانایی تحمل وزن تا 50 کیلوگرم را دارند. این ویژگی زمانی که کوهنورد در معرض سقوط قرار می گیرد حائز اهمیت است. ولی کاربرد این کلاه برای محیط های صنعتی خطرناک است زیرا بند مستحکم کلاه در شرایطی که کلاه در ماشین آلات دوار، تسمه های نقاله و قطعات متحرک گیر کند باز نمی شود و باعث آسیب جدی می گردد.
در محیط های صنعتی باید از کلاهی استفاده کرد که هم مجهز به تجهیزات اتصال به هارنس باشد و هم دارای بندی باشد که تحت فشار زیاد باز شود. در نتیجه این ویژگی مختص کلاه کار در ارتفاع است.
بررسی دقیق: وجود بند چانه (Chinstrip) و قابلیت اتصال لنیارد به کلاه
از دیگر نکات مهم انتخاب کلاه کار در ارتفاع بررسی دارا بودن بند چانه استاندارد و نقاط اتصال ایمن می باشد. بند چانه (Chinstrape) در عین دارا بودن قفل قابل اطمینان، باید قابلیت تنظیم نیز داشته باشد تا کلاه به درستی روی سر بایستد. وجود نقاط اتصال لنیارد بر روی کلاه سبب وصل طناب ایمنی می گردد تا در صورت سقوط، کلاه از سر فرد جدا نگردد. نقاط اتصال باید مستحکم و از جنس فلز مقاوم برای دوام در برابر نیروهای ناشی از سقوط باشند. بعضی از بهترین مارک کلاه ایمنی ارتفاع دارای چند نقطه اتصال در نقاط مختلف کلاه هستند و این خصلت باعث انعطاف بیشتر کلاه در طرز اتصال به سیستم ایمنی می شود.
وزن و طراحی کلاه کار در ارتفاع: تاثیر بر راحتی در استفاده طولانی مدت
طراحی ظاهری و وزن کلاه بر راحتی فرد در طول روز بسیار موثر است. وزن سنگین کلاه باعث خستگی عضله های گردن، سردرد و کاهش تمرکز می گردد که عاملی برای افزایش خطر است. کلاه های مدرن کار در ارتفاع از جنس پلی کربنات و ABS تولید می گردند که هم سبک و هم بسیار مقاوم هستند.
طراحی سوسپانسیون کلاه نیز حائز اهمیت است به طوری که وزن کلاه را باید به صورت یکنواخت روی سر توزیع نماید. وجود پد نرم و سیستم تغییر سایز این اجازه را به فرد می دهد که کلاه را متناسب با اندازه سر خود تنظیم کند.
|
ویژگی |
کلاه استاندارد | کلاه غیر استاندارد |
| وزن متوسط | 350-450 گرم | بیش از 600 گرم |
| سیستم تنظیم سایز | دارد |
ممکن است نداشته باشد |
| پد داخلی قابل تعویض | دارد | معمولا ندارد |
| طراحی ارگونومیک | براساس مطالعات علمی | طراحی ساده |
سیستم تهویه کلاه و اهمیت آن در محیط های گرم
یکی دیگر از نکات مهم انتخاب کلاه کار در ارتفاع بررسی وجود شکاف تهویه آن برای کار در هوای گرم جهت جلوگیری از تعریق بیش از حد، کاهش دید، خطر گرمازدگی و کاهش دید است. طراحی این شکاف ها باید به نحوی باشد که هم گردش هوا را آسان کند و هم از نفوذ اجسام کوچک و مایعات جلوگیری کند. برخی از مدل ها دارای شکاف قابل تنظیم هستند یعنی در هوای سرد می توان شکاف ها را بست تا از اتلاف گرما خودداری شود.
نکات مهم برای بازرسی و تعویض کلاه ایمنی پس از ضربه
پس از ضربه قابل توجه به کلاه ایمنی، آن را تعویض کنید حتی اگر از نظر ظاهری سالم باشد زیرا ممکن است قسمت داخلی آن آسیب دیده باشد. در صورت وجود ترک، خراشیدگی و تغییر رنگ (ممکن است نشانه تابش نور آفتاب و آسیب رسیدن به کلاه باشد) نسبت به تعویض آن اقدام نمایید. قسمت داخلی کلاه را از نظر پاره شدن، فرسودگی و از بین رفتن ارتجاع آن بررسی کنید در صورت وجود هر یک از علایم از استفاده مجدد خودداری کنید. نقاط اتصال نیز باید دارای استحکام بالا و فاقد خوردگی باشند. هر کلاه ایمنی را باید هر 3 الی 5 سال تعویض کنید زیرا مواد پلیمری موجود در آن به مرور در اثر رطوبت، نور خورشید و سایش از بین می روند.
لوازم جانبی مهم: امکان نصب چراغ قوه و محافظ گوش و چشم
کلاه های استاندارد کار در ارتفاع قابلیت نصب لوازم جانبی مانند چراغ قوه، محافظ گوش، محافظ صورت و عینک ایمنی را دارا می باشند. چراغ قوه برای محیط های تاریک الزامی است و محافظ گوش در محیط های با صدای بلند باید استفاده شوند. این لوازم بدون کاهش ایمنی کلاه به آن قابل اتصال هستند. لازم به ذکر است که همراه با این لوازم جانبی باید از دستکش ایمنی برای محافظت بیشتر استفاده گردد. در صورت خرید کلاه، باید به قابلیت نصب لوازم جانبی برای استفاده در محیط های دارای محدودیت توجه کنید.
سوالات متداول
انواع کلاه ایمنی کوهنوردی برای استفاده در محیط صنعتی مناسب است؟
خیر. زیرا کلاه های کوهنوردی بند چانه محکمی دارند ولی در محیط های صنعتی باید از کلاه هایی استفاده کرد که در صورت گیر کردن به راحتی باز شوند.
میزان عمر کلاه ایمنی چقدر است؟
هر کلاه ایمنی را باید بعد از 3 الی 5 سال تعویض کنید.
رنگ کلاه با ایمنی آن ارتباط مستقیم دارد؟
خیر اما در برخی صنایع معنی رنگ کلاه ایمنی های مختلف جهت تشخیص میزان مهارت و مسئولیت پرسنل کاربرد دارد.
نتیجه گیری: انتخابی برای نجات جان
برای جلوگیری از یک حادثه ناگوار باید کلاه ایمنی را به صورت صحیح انتخاب کرد. باید همه نکات انتخاب کلاه کار در ارتفاع را برای انتخاب آن در نظر بگیرید. قبل از خرید کلاه از وجود استاندارد کلاه کار در ارتفاع جهت تولید آن اطمینان کسب کنید. ذکر این نکته الزامی است که برای محافظت هر چه بیشتر علاوه بر کلاه ایمنی باید از کمربند ایمنی داربست، آموزش پرسنل، دستکش و کمربند هارنس نیز غافل نمانید. جهت معرفی انواع هارنس و ویژگی های آن ها و استاندارد کمربند ایمنی کار در ارتفاع هم می توانید با کارشناسان پاسخگوی ما ارتباط بگیرید.
